Znakowanie treści z AI: co zmienia się 2 grudnia

2 grudnia 2026 kończy się okres przejściowy na znakowanie treści z AI. Dotyczy dostawców generatorów, które weszły na rynek przed 2 sierpnia. Obowiązek firmy, która z generatora korzysta, nie czeka do grudnia. Obowiązuje od 2 sierpnia.

To analiza tekstu przepisów, nie porada prawna. Nie jestem prawnikiem. Cytuję AI Act, czyli rozporządzenie 2024/1689, i rozporządzenie zmieniające 2026/1744, w wersji polskiej z EUR-Lex.

Kto znakuje, a kto oznacza?

Art. 50 AI Act rozdziela obowiązki między dwie strony. Ust. 2 dotyczy dostawców:

Dostawcy systemów AI, w tym systemów AI ogólnego zastosowania, generujących treści w postaci syntetycznych dźwięków, obrazów, wideo lub tekstu, zapewniają, aby wyniki systemu AI zostały oznakowane w formacie nadającym się do odczytu maszynowego i były wykrywalne jako sztucznie wygenerowane lub zmanipulowane.

Dostawca to według art. 3 ten, kto rozwija system AI i wprowadza go do obrotu pod własną nazwą. Czyli Google, OpenAI, Black Forest Labs. Nie agencja, która wpisuje prompt.

Ust. 4 dotyczy podmiotów stosujących:

Podmioty stosujące system AI, który generuje obrazy, treści audio lub wideo stanowiące treści deepfake lub który manipuluje takimi obrazami lub treściami, ujawniają, że treści te zostały sztucznie wygenerowane lub zmanipulowane.

Podmiot stosujący to każdy, kto używa systemu AI, nad którym sprawuje kontrolę. Wyjątek: „osobista działalność pozazawodowa”. Firma, agencja i freelancer przy zleceniu są więc podmiotami stosującymi.

Co jest deepfake’iem?

Art. 3 definiuje deepfake jako obrazy, dźwięk albo wideo, które „przypominają istniejące osoby, przedmioty, miejsca, podmioty lub zdarzenia”. Odbiorca musiałby przy tym móc „niesłusznie uznać” je za autentyczne. Ilustracja w stylu plakatu raczej się nie łapie. Realistyczne zdjęcie prezesa na konferencji, na której nie był, już tak.

Przy treściach artystycznych, satyrycznych i fikcyjnych ust. 4 łagodzi obowiązek. Wystarczy ujawnić, że wygenerowane treści istnieją, w sposób, który nie przeszkadza w odbiorze utworu.

A tekst?

Tekst ma osobną regułę w tym samym ustępie. Ujawnić trzeba tekst z AI publikowany „w celu informowania społeczeństwa o sprawach leżących w interesie publicznym”. Obowiązek odpada, gdy tekst przeszedł weryfikację przez człowieka albo kontrolę redakcyjną, a ktoś ponosi za niego odpowiedzialność redakcyjną.

Opis produktu w sklepie nie jest sprawą w interesie publicznym. Artykuł o wyborach albo o zdrowiu może nią być.

Co dokładnie zmienia się 2 grudnia?

Dwie rzeczy, obie z rozporządzenia 2026/1744. Pierwsza to nowy art. 111 ust. 4:

Dostawcy systemów AI, w tym systemów AI ogólnego przeznaczenia, generujących treści w postaci syntetycznych dźwięków, obrazów, wideo lub tekstu, które wprowadzono do obrotu przed dniem 2 sierpnia 2026 r., podejmują niezbędne kroki w celu zapewnienia zgodności z art. 50 ust. 2 do dnia 2 grudnia 2026 r.

Okres przejściowy obejmuje tylko ust. 2, czyli znakowanie po stronie dostawcy. Ogólna data stosowania AI Act w art. 113 to nadal 2 sierpnia 2026. Rozporządzenie 2026/1744 zmienia w art. 113 tylko akapit trzeci z wyjątkami. Ust. 4 o deepfake’ach stosuje się więc od sierpnia, bez przesunięcia.

Druga rzecz to nowe zakazy w art. 5. Od 2 grudnia zakazany jest system AI, który generuje realistyczne intymne obrazy rozpoznawalnej osoby bez jej zgody. Zakaz obejmuje wprowadzanie do obrotu i używanie. Dotyczy też materiałów z wykorzystywaniem seksualnym dzieci w rozumieniu dyrektywy 2011/93/UE.

Kary za naruszenie art. 50 i to, kto je nakłada w Polsce od 28 października, opisałem w tekście o ustawie o systemach AI.

Jak dostawcy mają to zrobić?

Niezależni eksperci przygotowali przy Urzędzie ds. AI kodeks postępowania w sprawie przejrzystości treści z AI. Ma dwie części: znakowanie i wykrywanie po stronie dostawców oraz oznaczanie deepfake’ów i tekstów po stronie podmiotów stosujących. Kodeks jest dobrowolny, ale Komisja i Rada ds. AI uznały go za odpowiedni sposób wykazania zgodności. Według strony Komisji do końca lipca 2026 podpisało go „about 190” firm i organizacji.

UE przygotowała też zestaw ikon do oznaczania treści z AI. Podmiot stosujący może z nich skorzystać, ale nie musi.

O tym, jak wygląda znakowanie w praktyce, pisałem przy SynthID Detector od Google i przy znaku wodnym w tekście Claude. Wykrywacz jednego dostawcy nie widzi wszystkich znaków.

Co zrobić w firmie?

Spisz, gdzie publikujesz obrazy, dźwięk i wideo z AI. Przy każdym zapytaj, czy odbiorca mógłby wziąć je za prawdziwe. Jeśli tak, dodaj widoczną informację, że treść jest wygenerowana. Znak wodny dostawcy tego nie zastępuje, bo czyta go maszyna, a nie człowiek.

Wniosek: 2 grudnia to termin dla dostawców generatorów, nie dla ciebie. Publikujesz realistyczne obrazy, dźwięk albo wideo z AI, które ktoś mógłby wziąć za prawdziwe? Oznaczasz je od 2 sierpnia, bez okresu przejściowego.